W ostatnich tygodniach strony światowych mediów wypełniły się informacjami o wykorzystywaniu danych użytkowników Facebooka przez firmę Cambridge Analytica, a opinia publiczna po długim czasie została zmuszona do zainteresowania się ochroną własnej prywatności – zaś wśród trendów w mediach społecznościowych pojawił się hashtag #DeleteFacebook.
Przedstawiamy podsumowanie możliwości, które masz, jeśli chcesz przynajmniej sprawdzić, jakie dane na Twój temat posiada Facebook (FB), ograniczyć przetwarzanie swoich danych użytkownika lub od razu nieodwracalnie usunąć się z sieci. Najpierw jednak przypomnijmy sobie, co właściwie się wydarzyło.
To kampania
Połączenie data miningu z mediów społecznościowych i inżynierii społecznej w celu prowadzenia skuteczniejszej, ukierunkowanej kampanii politycznej nie jest nowością dla ekspertów ds. bezpieczeństwa i politologów idących z duchem czasu – ponadto w większości przypadków nie jest to działalność nielegalna – a Cambridge Analytica niemal z pewnością nie jest jedyną firmą na świecie, która postanowiła przekształcić tę koncepcję w dochodową rzeczywistość, choć skuteczność tak prowadzonej kampanii jest trudna do oceny. Głównym szokiem dla tradycyjnych mediów i opinii publicznej, ze względu na nadużycie prywatności użytkowników, była więc łatwość, z jaką firma doradcza przez długi czas wykorzystywała miliony niewystarczająco chronionych przez Facebook danych osobowych. Według niektórych doniesień Cambridge Analytica miała dostęp nawet do prywatnych wiadomości poszkodowanych użytkowników. Wystarczyło, że przed wypełnieniem zabawnego quizu, których po FB krążą tysiące, zgodzili się na dostęp aplikacji do swoich danych osobowych.
Firma zdołała stworzyć przynajmniej częściowy profil 87 milionów użytkowników Facebooka, a następnie wykorzystywała profile do prowadzenia bardziej precyzyjnej kampanii politycznej – a właściwie wielu niezależnych kampanii stworzonych na miarę dla odpowiednio zdefiniowanych grup ludności – na korzyść swojego klienta. Wpływowi poddano niedawne wybory i referenda w USA, Wielkiej Brytanii, a także u nas w Republice Czeskiej, gdzie firma doradcza działała na rzecz dotąd nieujawnionego podmiotu politycznego, rzekomo za zagraniczne pieniądze.
Co Facebook o Tobie wie?
Facebook oferuje swoim użytkownikom w sekcji Ustawienia, Twoje informacje na Facebooku możliwość pobrania pliku ZIP, który powinien zawierać wszystkie dane osobowe zgromadzone na temat Twojego konta na platformie. Znajdziesz tam oczywiste rzeczy, takie jak opis profilu i historię statusów, ale również ciekawsze informacje, takie jak metadane wszystkich przesłanych przez Ciebie zdjęć, lista reklam, w które kliknąłeś, oraz aplikacji, którym zezwoliłeś na dostęp, historia Twoich rozmów i używanych adresów IP, a także na przykład unikalne cechy Twojej twarzy, których AI używa do jej rozpoznawania.
Szczegółowy przewodnik po archiwizacji danych z Facebooka za pomocą natywnego narzędzia znajdziesz tutaj.
Aktualizacja ustawień
W związku ze zbliżającym się GDPR FB zaczął zachęcać swoich europejskich użytkowników do zapoznania się z modelem biznesowym monetyzacji treści za pomocą reklam kierowanych na podstawie Twoich danych osobowych udostępnianych między Facebookiem a stronami trzecimi. Podczas przechodzenia przez formularz kilkakrotnie oferowany jest link do ustawień, gdzie możesz podjąć pierwsze kroki w kierunku przejęcia kontroli nad własną prywatnością na Facebooku. Reklamy kierowane i udostępnianie danych Facebooka stronom trzecim można ograniczyć, ale nie da się ich całkowicie wyłączyć, ponieważ pozbawiłoby to FB jedynego źródła dochodu.
Możesz również zezwolić na rozpoznawanie własnej twarzy na cudzych zdjęciach lub je wyłączyć (na podstawie tych, na których zostałeś już oznaczony). Z jednej strony dzięki sztucznej inteligencji rozpoznającej twarze FB może powiadomić Cię, gdy ktokolwiek prześle do sieci Twoje zdjęcia, z drugiej strony tworzy galerię, która nie należy do Ciebie i która może zostać wykorzystana również do celów innych niż tylko oferowanie Ci kasku rowerowego przez dwa miesiące od dnia, w którym go kupiłeś.
Czy naprawdę chcesz odejść?
Jeśli dostępne ustawienia nie wydają Ci się satysfakcjonujące i nie chcesz nadal narażać się na ryzyko związane z przetwarzaniem danych osobowych i ich udostępnianiem w celu kierowania reklam, nie pozostaje Ci nic innego, jak opuścić FB.
Masz dwie możliwości: albo dezaktywujesz konto, tymczasowo usuwając je z wyszukiwania i uniemożliwiając wysyłanie do niego wiadomości, dopóki ponownie go nie aktywujesz, co możesz zrobić zwykłym zalogowaniem się w dowolnym momencie; albo naprawdę i nieodwracalnie usuniesz konto wraz ze wszystkimi zapisanymi danymi osobowymi z nim związanymi. Obie opcje znajdziesz w sekcji Ustawienia, Twoje informacje na Facebooku.
Twórz kopie zapasowe – również profilu na Facebooku
Odejście z Facebooka może przynieść wielką ulgę, niezależnie od tego, czy powodem są obawy o prywatność, zdrowie psychiczne, siłę własnych przekonań politycznych czy coś innego. Zanim jednak naprawdę usuniesz FB, upewnij się, że zarchiwizowałeś dane z konta zgodnie z instrukcją opisaną powyżej.
Alternatywnie, jeśli masz subskrypcję Acronis True Image 2018, możesz utworzyć kopię zapasową profilu FB, która jest łatwiejsza w nawigacji i częściowym przywracaniu niż archiwum utworzone przez Facebooka. Ponadto, jeśli w przyszłości zdecydujesz się wrócić na platformę, True Image umożliwia szybkie przywrócenie danych ze starego profilu na nowy profil, w tym zdjęć, informacji, ostatnich wiadomości itd. Ta sama usługa jest również dostępna dla kont Instagram.
Niezależnie od tego, jaką decyzję podejmiesz, pamiętaj, że w dzisiejszym świecie Twoje dane osobowe są dla mediów społecznościowych produktem, który sprzedają, dlatego zaufanie do ich troski o ochronę Twojej prywatności naprawdę nie jest na miejscu. Weź sprawy w swoje ręce i uważnie chroń swoje dane osobowe.
Autor artykułu: Redakcja ZEBR.ai
